Belgili kompozitor Marqabay Jiyemuratov hám xalıq shayırı Nábiyra Tóreshovanıń yubileyine arnalǵan saz-sáwbetli keshe bolıp ótti

Ájiniyaz atındaǵı Nókis mámleketlik pedagogikalıq institutında Qaraqalpaqstan Respublikası kompozitorlar awqamınıń aǵzası, talantlı kompozitor Marqabay Jiyemuratovtıń 80 jıllıǵı, sonday-aq, Qaraqalpaqstan xalıq shayırı Nábiyra Tóreshovanıń 70 jıllıq yubileylerine arnalǵan saz-sáwbetli keshe bolıp ótti.
Ilajdı instituttıń jaslar máseleleri hám ruwxıy-aǵartıwshılıq isleri boyınsha birinshi prorektorı Q.Qodirov basqarıp bardı.
Keshege Qaraqalpaqstan Respublikası kompozitorlar awqamı wákilleri, muzıka izertlewshileri, shayır hám jazıwshılar, kórkem óner ǵayratkerleri, sonday-aq, institut professor-oqıtıwshıları hám studentler qatnastı.
Keshede sózge shıqqanlar yubiley iyeleriniń ómiri hám dóretiwshiligine baylanıslı maǵlıwmatlar berdi.
Qaraqalpaq muzıka mádeniyatınıń rawajlanıwına óziniń tákirarlanbas shıǵarmaları menen salmaqlı úles qosqan belgili kompozitor Marqabay Jiyemuratov milliy kórkem ónerimiz tarawında ayrıqsha orınǵa iye.
Marqabay Jiyemuratov 1943-jılı 28-martta Qaraózek rayonında «Nurlan Shaxan» awılında tuwılǵan. Onıń dáslepki ustazı sol mekteptiń muǵallimi Shaniyaz Mámbetov bolǵan.
Ol 1964-jılı Nókis muzıka-xoreografiya oqıw ornınıń skripka bólimin ustazı N.Muxammeddinovta, al 1975-jılı Tashkent mámleketlik konservatoriyasınıń kompozitorlıq kursın ustazı G.Mushelde hám simfoniyalıq orkestr dirijyorlıǵı fakultativ kursın ustazı Z.Haqnazarovta tamamlaǵan.
1975-jıldan baslap Berdaq atındaǵı sazlı teatrda simfoniyalıq orkestr dirijyorı járdemshisi, Qaraqalpaqstan Teleradio komitetinde muzıkalıq redaktor, Berdaq filarmoniyasında muzıkalıq jaqtan basshı, Jas tamashagóyler teatrında kórkemlik jaqtan basshı, 2-sanlı Balalar muzıka hám kórkem óner mektebiniń direktorı, Ájiniyaz atındaǵı Nókis mámleketlik pedagogikalıq institutında aǵa oqıtıwshı wazıypaların atqardı.
Ol muzıkanıń barlıq janrlarında shıǵaramalar dóretken. Olardan xalqımız súyip tıńlaytuǵın «Aydınlar», «Kegeylide bir nazálim bar dese», «Umıtpa», «Saǵınısh», «Lalazarda qosıq aytar», «Tuw sırtımnan qaray-qaray qalǵan qız», «Maqtanıshım Qaraqalpaqstanım», «Besik jırı», «Qızları bar biziń eldiń», «Sen sulıw», «Sahra qızına», «Bes tóbeniń tawlarında», «Qosıq aytaman», «Altınkól» sıyaqlı kóplegen qosıq, romans, duetlerin aytsaq boladı.
Iri kólemli simfoniyalıq shıǵarmalardan «Makarya sulıw» baleti (1975), «Ernazar Alakóz» simfoniyalıq poeması (1974), «Duwtarlı soldat» draması, tarlı ásbaplar ushın kvarteti, basqa da syuitaların atap kórsetiw orınlı. Ol «Dawıtbay Qayıpov», «Aqqan juldızlar», «Aydınlar», «Ernazar Alakóz», «Makarya sulıw» shıǵarmalar toplamların baspadan shıǵardı. «Jıraw namaları» notalar toplamı Ózbekstan Ilimler Akademiyası Qaraqalpaqstan filialı tárepinen jarıq kórdi. Bul kitaplar kórkem óner hám ádebiyat ilimi ushın da xalqımızdıń biybaha ǵáziynesine aylanǵan.
M.Jiyemuratov milliy muzıkamızdı úgit-násiyatlawǵa da harmay-talmay qatnastı. Ol Tashkent, Samarqand qalalarında ótkerilgen muzıka folklorı boyınsha dúnya júzilik simpoziumlarǵa atqarıwshı hám dóretiwshi sıpatında qatnasıp qayttı.
Ataqlı kompozitor, ardaqlı ustaz M.Jiyemuratov házirgi rawajlanıp atırǵan dáwirimizdi, xalqımızdıń ullılıǵın hám keleshegin jırlaytuǵın ájayıp shıǵarmalar dóretip xalqımızdıń haqıyqıy súyikli perzentine aylandı.
Nábiyra Tóreshova 1953-jılı Qanlıkól rayonınıń Marat Nurmuxammedov atındaǵı APJ aymaǵında dúnyaǵa keldi. 1969-jılı Nókis mámleketlik pedagogikalıq institutınıń filologiya fakultetine oqıwǵa kirdi. Instituttı pitkergennen keyin dáslepki miynet jolın Qanlıkól rayonındaǵı mektepte muǵallim bolıp islewden basladı.
Soń 1975-jıldan Qaraqalpaqstan Respublikası Teleradiokomitetinde «Jaslıq» redakciyasınıń redaktorı bolıp isley basladı. Sońınan bólim baslıǵı bolıp isledi. 1989-jılı «Ámiwdárya» jurnalına publicistika bóliminiń baslıǵı bolıp jumısqa ótti. Uzaq jıllar usı jurnalda bas redaktordıń orınbasarı lawazımında isledi.
Nábiyra Tóreshovanıń eń dáslepki qosıqlar toplamı «Jaslıǵım meniń» degen at penen 1978-jılı jarıq kórgen bolsa, 1981-jılı «Ádildiń sózleri» atlı gúrrińler toplamı, 1986-jılı «Pesnya tri golosa» degen at penen rus tilindegi toplamı, 1988-jılı «Sáwir samalı, 1991-jılı «Periyzat» atlı qosıqlar toplamı hám túrkmen shayırı Báhárgúl Kerimovanıń «Íshqı dápteri» qosıqlar toplamına islengen awdarması, 1994-jılı «Ózińnen» qosıqlar toplamı, 1996-jılı «Ádildiń sózleri»niń 2-kitabı, 2009-jılı «Áziyzim», 2020-jılı «Ana», 2023-jılı «Máńgilik qosıǵımsań» atlı qosıqlar toplamları «Qaraqalpaqstan» baspasınan jarıqqa shıqtı.
Keshede kórkem óner sheberleri hám instituttıń muzıkalıq tálim baǵdarınıń talantlı studentleri kompozitor Marqabay Jiyemuratov hám shayır Nábiyra Tóreshovanıń dóretpelerinen qosıqlar atqardı.
NMPI baspasóz xızmeti.
