Nókis mámleket pedagogika institutı tariyxı 1934 jıldan baslanadı. Sol waqıtta Qaraqalpaqstandıń burınǵı paytaxtı bolǵan Turtkul qalasında birinshi ret xalıq tálimi sisteması qánigelerin tayarlawǵa qaratılǵan joqarı oqıw ornı ashıldı. Kóplegen mámleket ǵayratkerleri, respublikanıń xalıq tálimi hám xojalıǵı, pán hám mádeniyat tarawlarında xızmet kórsetken xızmetkerler túrli jıllarda Nókis pedagogika institutında oqıǵan. Onıń pitkeriwshileri-Ózbekstannıń túrli wálayatları, qońsılas Turkmenistan, Kazaxstan, sonıń menen birge, Oraylıq Aziyanıń basqa respublikaları hám jaqın shet el mámleketler xalqı-ósip kiyatırǵan áwladtı tárbiyalaw jumisına salmaqlı úles qosdılar. Institut óziniń eń húrmetli pitkeriwshileri menen haqılı túrde maqtanadı, olar arasında 6 dana akademikalıq hám 5 dana Ózbekstan Qaharmanları bar. Ornatılǵanınan berli institut bir neshe basqıshlardı basıp ótti. Ol Turtkul mámleket oqıtıwshılar institutı retinde iskerlik kórsetiwdi basınan keyin, Nókis qalaǵa kóshirilganidan keyin, Qaraqalpaqstan mámleket pedagogika institutı dep qayta at berildi.

      Bul maqamında joqarı oqıw jurtı 70-jıllardıń ortalarına shekem iskerlik kórsetdi, 1976 jılda oǵan Nókis mámleket universitet, keyinirek bolsa 90-jıllardıń basında Berdaq atındaǵı Qaraqalpaq mámleket universitet statusı berildi. 1991 jılda Ózbekstan Ǵárezsizlikke eriskennen keyin, mámlekette pedagog kadrlardı tayarlaw hám tálim sapasın asırıw boyınsha jańa jantasıw ( Tálim haqqındaǵı nızam hám Kadrlardı tayarlaw milliy programması ) jedel rawajlanıw basladı. Sol qatnas penen Qaraqalpaqstan Respublikasınıń paytaxtı Nókis qalasında sol jılı QDU negizinde házirde Nókis mámleket pedagogika institutı   ( NGPI ) qayta dúzildi, ol 1992 jıldan beri XIX ásir ortalarında Ataw’yi boylap ataqlı oyshıl hám qaraqalpaq poeziyasınıń jaqtı Klassikalıqlarınan biri bolǵan Jıyrıq atınıń alıp kelgen.

      Instituttıń oqıw-tálim procesi instituttıń 8 ta fakultetinde ámelge asıriladı, bul jerde 20 ta bakalavriat baǵdarı boyınsha xalıq tálimi sisteması qánigeleri tayarlanadı. Studentler menen joqarı tálim sistemasınıń maman Xızmetkerler shuǵıllanadı, olar arasında-1 akademikalıq; 17 ta pán doktorları, professorler, 107 ta pán kandidatları hám dotsentler. Institut oqıtıwshıları-xızmet kórsetken pán hám xalıq tálimi ǵayratkerleri, mámleket sıylıqları laureatları, xalıq tálimi a’lochilari hám jámiyet aldındaǵı xızmetlerin ushın orden hám medallar menen sıylıqlanǵan jámiyetlik ǵayratkerleri. Institut negizinde iskerlik kórsetip atırǵan magistratura bólimi bakalavriat pitkeriwshilerine 13 ta magistratura qánigeliginen biri boyınsha tálimdi dawam ettiriw imkaniyatın beredi. magistratura qánigelikleri). Ilimge úlken itibar qaratılmaqta. Bul jerde alıp barılıp atırǵan ilimiy izertlewler orayında qaraqalpaq xalqiniń tariyxı, arxeologiyası hám etnomádeniyati, onıń awızsha hám jazba miyras jaylasqan.

      Sonıń menen birge, bul jerde Aral mashqalasınıń kelip shıǵıw sebepleri úyrenilip atır hám regiondaǵı ekologiyalıq jaǵdaydı turaqlastırıw jáne onıń flora hám faunasın saqlap qalıwǵa qaratılǵan ilimiy usıllar islep shigılıp atır. Instituttıń materiallıq-texnikalıq bazası zamanagóy talaplar hám xalıq aralıq standartlarǵa juwap beredi. Ilimiy-pedagogikalıq iskerlikti, sonıń menen birge, sabaqtan tısqarı waqıtları studentlerdiń mádeniy dem alıwın shólkemlestiriw ushın barlıq zárúr zatlar ámeldegi : ilimiy laboratoriyalar, lingofon xanasi, zamanagóy kompyuter hám multimedia texnikaları menen úskenelestirilgen informacion-resurs orayı, oqıw zalı hám elektron kitapxana, sport komplekslerin, asxana hám studentler jataqxanası.

      Nókis pedagogika institutı studentleri-hár jılı ótkeriletuǵın respublika studentler olimpiadalarınıń túrli oqıw pánleri boyınsha qatnasıwshıları hám jeńimpazları, Ullıbek hám Navaiy atındaǵı Prezident stipendiya hám mámleket stipendiyaları kandidatları, Mendeleev atındaǵı xalıq aralıq stipendiya stipendiatları, ” Keleshek dawısı” fondı hám ” Forum” fondı stipendiatları, KVN superligi sıylı orın ieleri, voleybol boyınsha Universiada hám túrli turnirler chempionlar, futbol boyınsha Qaraqalpaqstan Respublikası chempionlar. NDPIniń voleybol boyınsha áyeller jamáátı Ózbekstan Respublikasınıń joqarı ligasında qatnasadı. ” Tumaris” institutınıń óz basımshalıq menen shuǵıllanatuǵın studentler ansambl hár jılı Nókis hám Tashkent qalalarında ” Nawrız” hám ” Ǵárezsizlik kúni” putkil xalıq bayramlardı bayramlawda qatnasadı.