Ataqlı filolog ilimpaz Dosjanbay Nasırovtıń 95 jıllıǵına arnalǵan ilimiy seminar bolıp ótti

Ájiniyaz atındaǵı Nókis mámleketlik pedagogikalıq institutında Túrkiy tiller fakulteti qaraqalpaq tili kafedrasınıń shólkemlestiriwi menen Qaraqalpaqstan Respublikasına xızmet kórsetken ilim ǵayratkeri, filologiya ilimleriniń doktorı, professor Dosjanbay Nasırovtıń 95 jıllıǵına arnalǵan «Ana tiliniń haqıyqıy jankúyeri» atamasındaǵı ilimiy seminar bolıp ótti.
Ilajǵa respublikamızdaǵı joqarı oqıw orınları, ilimiy-izertlew oraylarınan filolog alımlar, professorlar, fakultet professor-oqıtıwshıları hám studentler qatnastı.

1949-jılı Moskva qalasındaǵı N.Ya.Marr atındaǵı Til institutınıń aspiranturasına oqıwǵa kirgen Dosjanbay Nasırov 1955-jılı kandidatlıq, 1977-jılı doktorlıq dissertaciyaların tabıslı qorǵap shıqtı. 1954-1955-jılları ol Ózbekstan Ilimler Akademiyası Qaraqalpaqstan filialınıń Til hám ádebiyat bóliminiń baslıǵı, sonıń menen qatar, Qaraqalpaq mámleketlik pedagogikalıq institutında oqıtıwshı bolıp jumıs isledi. 1955-1959-jıllarda pedinstitut direktorınıń orınbasarı, qaraqalpaq tili hám ádebiyatı kafedrasınıń baslıǵı lawazımlarında ádiwli miynet etti.
Ol 1957-jılı qabıl etilgen qaraqalpaq álipbesin dúziwge qatnasıp, aldınǵı álipbeni jetilistiriw arqalı á, ó, ú, ń, w háriplerin qostı. Sonday-aq, orfografiyalıq sózliklerdi dúziwge belsene qatnastı. Professor Dosjanbay Nasırovtıń qánigeler menen birgelikte dúzgen «Russha-qaraqalpaqsha lingvistikalıq terminler sózligi» qaraqalpaq tilindegi lingvistikalıq terminlerdi bir izge salıw jáne unifikaciyalawda úlken áhmiyetke iye boldı.
Sonıń menen birge, qaraqalpaq tiliniń tariyxı hám dialektologiyası boyınsha bahalı izertlewlerdi alıp bardı. Ilimpaz tárepinen qaraqalpaq ádebiy tiline basqa tillerdiń tásirine ushıramaǵan arqa dialekt tiykar etip alındı.

Alımnıń qáleminen qaraqalpaq tiliniń tariyxı, dialektologiyası, jazıwı, leksikologiyası, grammatikası, fonetikası, onomastika, terminologiya hám t.b. tarawları boyınsha 140 tan aslam atamadaǵı ilimiy miynetler dóreldi.
Qaraqalpaq tili hám ádebiyatı boyınsha ilimiy dárejeler beriwshi qánigelestirilgen ilimiy keńestiń shólkemlestiriliwinde professor Dosjanbay Nasırovtıń xızmetleri úlken.
Ol óziniń kóp jıllıq ilimiy-pedagogikalıq xızmeti dáwirinde respublikamızda joqarı qánigeli ilimiy kadrlardı tayarlawǵa úlken úles qosıp, 11 ilimpazdıń kandidatlıq dissertaciyasına ilimiy basshılıq etti. Akademik A.Dáwletov, professor A.Ayımbetovlardıń dissertaciyalıq jumıslarına konsultant boldı.
Ilimiy seminarda filologiya ilimleriniń doktorı, docent Alima Pirniyazova, filologiya ilimleriniń doktorı, professor Yuldash Ibragimov, Ózbekstan mámleketlik kórkem óner hám mádeniyat institutı Nókis filialı úlken oqıtıwshısı, filologiya ilimleriniń kandidatı Amangúl Pirekeeva, filologiya ilimleriniń kandidatı, docent Mariya Bekbergenova, filologiya ilimleriniń kandidatı, docent Saodat Shınnazarovalar sózge shıǵıp, ilimpazdıń ómiri hám ilimiy miyrasları haqqında jıynalǵanlarǵa tolıq maǵlıwmatlar berdi.
NMPI baspasóz xızmeti.
