Ilim, bilimlendiriw hám tálim-tárbiya tarawında awır joǵaltıw

Ájiniyaz atındaǵı Nókis mámleketlik pedagogikalıq institutı ózbek tili kafedrasınıń professsorı, filologiya ilimleriniń doktorı, Qaraqalpaqstanǵa xızmet kórsetken ilim ǵayratkeri, Qaraqalpaqstan Respublikası xalıq bilimlendiriw aǵlası Ibragimov Yuldash Matkarimovich dúnyadan ótti.

Yuldash Ibragimov 1942-jılı 7-noyabrde Qaraqalpaqstan Respublikası Xojeli rayonı Aybek atındaǵı diyqan xojalıǵına qaraslı «Qurbanoq» awılında diyqan shańaraǵında tuwıldı. Onıń jaslıǵı ekinshi dúnya júzilik urıstıń qızǵın waqtına tuwrı kelip, ol urıstıń barlıq qıyınshılıqların óz basınan ótkerdi. 1959-1961-jıllarda Xojeli pedagogikalıq uchilishesinde oqıdı. 1961-jılı Áliysher Nawayı atındaǵı Samarqand mámleketlik universitetinıń Filologiya fakultetine oqıwǵa kirip, onı 1966-jılı ayrıqsha diplom menen pitkerdi.

Ol dáslepki miynet jolın Xojelidegi N.K.Krupskaya atındaǵı orta mektepte ózbek tili hám ádebiyatı páni muǵallimi bolıwdan basladı.

Kóp qırlı dóretiwshilik iyesi Yu.Ibragimov ózbek tili tariyxı, leksikologiyası, leksikografiyası, morfologiyası, dialektologiyalıq leksika, lingvogeografiya, areallingvistika, onomastika, etnografiya, sóylew mádeniyatı hám ana tilin oqıtıw metodikası boyınsha izertlewler alıp bardı. Ol – Qubla Aral boyı dialektlerin lingvogeografikalıq aspektte izertlep, onıń dialektologiyalıq atlasın jaratqan dáslepki alım.

Yu.Ibragimov joqarı oqıw ornı studentleri ushın «Qoraqalpog‘istondagi o‘zbek shevalarida «Feʼl» (1981), «Mahalliy o‘zbek shevalardan material to‘plovchilar uchun metodik qo‘llanma», «Исследование узбекских говорах Приараля» (1992), «Лексика узбекских говорах Приараля» (1996), «Nutq madaniyatidan lavhalar», «O‘zbek tilida «Feʼl» mavzusini modelli o‘qitishning taʼlim texnologiyasi» (2018) hám basqa da monografiya, oqıw qollanba, oqıw-metodikalıq qollanbalardı baspadan shıǵardı.

Ilimpaz 3 monografiya, 2 oqıw qollanba, 2 oqıw-metodikalıq qollanba, 1 kórsetpe, 230 dan artıq ilimiy-metodikalıq maqalalar, 200 ge shamalas gazeta hám jurnal maqаlalarınıń avtorı.

Yu.Ibragimov tek filolog alım ǵana emes, sonday-aq, erkin gúres boyınsha bir neshe márte Qaraqalpaqstan hám Ózbekstan Respublikaları birinshiligi ushın ótkerilgen jarıslarda qatnasıp, sıylı orınlardı alǵan. 1963-jılı Ózbekstan Respublikasında «Burevestnik» toparı birinshiligi ushın erkin gúres boyınsha ótkerilgen jarısta birinshi orındı alıp, chempion boldı. Oqıwda hám sport islerinde erisken jetiskenlikleri ushın Ózbekstan Respublikası Joqarǵı Sovetiniń «Húrmet jarlıǵı» menen sıylıqlandı.

Yarım ásirden aslam ómirin dialektologiyaǵa baǵıshlaǵan jankúyer alım Yu.Ibragimov Qubla Aral boyı ózbek dialektleriniń lingvogeografiyalıq atlasın jaratıw ústinde úlken jumıslardı alıp bardı hám keleshek áwladlar ushın ásirlerge tatırlıq miyras qaldırdı.

Ájiniyaz atındaǵı Nókis mámleketlik pedagogikalıq institutı jámááti marhumnıń shańaraq aǵzaları, aǵayin-tuwısqanları hám jaqınlarına tereń qayǵırıw menen kewil bildirip, olarǵa jaratqannan sabır tileydi.

Mehriyban ustaz, kishipeyil hám haq kewil insan Yuldash Ibragimovtıń jarqın esteligi onıń jaqınları, shákirtleri hám kásiplesleriniń júreginde máńgi saqlanadı.

Ájiniyaz atındaǵı Nókis mámleketlik pedagogikalıq institutı rektoratı, miynet jámááti hám jámiyetlik shólkemleri.